Po trudnym okresie wysokiej inflacji i gwałtownego wzrostu kosztów życia Polacy ponownie zaczęli odbudowywać swoje finansowe bezpieczeństwo. Najnowsze badanie Opinia24 przeprowadzone na zlecenie Tavex pokazuje, że w 2025 roku aż 60% Polaków zdołało odłożyć jakiekolwiek środki.

To wyraźny sygnał stabilizacji po wymagającym 2024 roku, kiedy zdolność oszczędzania była wyraźnie ograniczona. Jeszcze niedawno głównym celem wielu gospodarstw domowych było przetrwanie okresu najwyższej inflacji od dekad, dziś jednak coraz więcej osób wraca do budowania finansowego zaplecza. To istotna zmiana, ponieważ oznacza przejście z trybu reaktywnego – skoncentrowanego na radzeniu sobie z bieżącymi wydatkami – do podejścia bardziej strategicznego, nastawionego na długofalowe bezpieczeństwo i stabilność.

Liderami znowu młodzi

Co szczególnie interesujące, liderami odbudowy oszczędności okazali się najmłodsi dorośli. W grupie osób w wieku 18–29 lat oszczędności zgromadziło aż 72% badanych, a wśród osób w wieku 30–39 lat odsetek ten wzrósł do 73%. To wynik wyraźnie wyższy niż w starszych grupach wiekowych, gdzie zdolność oszczędzania była niższa. Może to świadczyć o rosnącej świadomości finansowej młodego pokolenia, które wchodzi na rynek pracy w warunkach podwyższonej niepewności gospodarczej i od początku przywiązuje dużą wagę do zabezpieczenia swojej przyszłości. Jednocześnie młodsze osoby częściej niż starsze traktują oszczędzanie jako element stylu życia, a nie tylko reakcję na kryzys. W praktyce oznacza to, że dla wielu z nich odkładanie pieniędzy stało się stałym nawykiem, podobnie jak regularne opłacanie rachunków czy planowanie większych wydatków.

Nie oznacza to jednak, że bariery finansowe całkowicie zniknęły. Wśród osób, którym nie udało się nic odłożyć, najczęściej wskazywaną przyczyną były zbyt niskie dochody – odpowiedziało tak 33% badanych. Kolejne 25% wskazało rosnące koszty życia, w tym inflację, która w ostatnich latach znacząco obciążyła domowe budżety. Co ważne, część respondentów nie oszczędziła nie dlatego, że nie chciała, lecz dlatego, że wcześniej zgromadzone środki zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem, na przykład na większe wydatki lub realizację konkretnych celów. To pokazuje, że oszczędności coraz częściej pełnią swoją właściwą funkcję – nie są już wyłącznie zabezpieczeniem na nieokreśloną przyszłość, ale realnym narzędziem planowania życia i finansowania ważnych decyzji.

Jednocześnie badanie Tavex pokazuje wyraźnie, że oszczędzanie nie zawsze idzie w parze z inwestowaniem. Choć w 2025 roku oszczędności zgromadziło 60% Polaków, tylko 39% zdecydowało się zainwestować swoje środki. Oznacza to, że znaczna część osób zatrzymuje się na etapie gromadzenia kapitału, nie podejmując kolejnego kroku, jakim jest jego pomnażanie. W praktyce może to oznaczać utratę części realnej wartości oszczędności, szczególnie w środowisku podwyższonej inflacji lub niskich stóp procentowych. Największą aktywność inwestycyjną wykazują osoby w wieku 40–49 lat, co sugeruje, że decyzja o inwestowaniu pojawia się najczęściej w momencie osiągnięcia większej stabilizacji zawodowej i finansowej, kiedy podstawowe potrzeby są już zabezpieczone, a uwaga zaczyna koncentrować się na budowaniu majątku w dłuższym horyzoncie.

Czy jesteśmy w przełomowym momencie?

Zestawienie danych Narodowego Banku Polskiego z wynikami badania Tavex pokazuje bardzo wyraźnie, że Polacy znajdują się dziś w przełomowym momencie swojej finansowej transformacji. Z jednej strony skala zgromadzonego kapitału osiągnęła historyczne poziomy – w III kwartale 2025 roku aktywa finansowe gospodarstw domowych wyniosły aż 3 790,1 mld zł, jest to wzrost o 119,9 mld zł – który w dużej mierze był konsekwencją zwiększenia stanu gotówki i środków na rachunkach bankowych, stanu posiadanych jednostek uczestnictwa/certyfikatów inwestycyjnych w funduszach inwestycyjnych i jednostek rozrachunkowych w funduszach emerytalnych oraz stanu posiadanych obligacji oszczędnościowych. Oznacza to, że Polacy nie tylko odbudowali swoją zdolność do oszczędzania po okresie wysokiej inflacji, ale też zgromadzili kapitał, który coraz częściej staje się podstawą dalszych decyzji inwestycyjnych.

Jednocześnie wyniki badania Tavex pokazują, że mimo rosnącej wartości aktywów finansowych Polacy pozostają inwestorami ostrożnymi i selektywnymi. Największą popularnością wciąż cieszą się lokaty bankowe, które wskazało 33% inwestujących. Na drugim miejscu znalazły się fundusze inwestycyjne, wybierane przez 20% respondentów, co pokazuje rosnącą gotowość części Polaków do korzystania z bardziej zaawansowanych instrumentów finansowych i powierzania zarządzania kapitałem profesjonalnym instytucjom. Z kolei 17% badanych inwestowało bezpośrednio w akcje giełdowe.

Złoto oraz obligacje Skarbu Państwa wskazało po 16% respondentów, co plasuje je wśród instrumentów inwestycyjnych z najwyższym wynikiem wskazań w badaniu. Oznacza to, że dla istotnej części społeczeństwa kluczowe staje się nie tylko pomnażanie kapitału, ale także jego zabezpieczenie przed utratą wartości w długim okresie.

Zestawienie tych danych prowadzi do czytelnego wniosku. Polacy przestają być wyłącznie społeczeństwem oszczędzających, a coraz częściej stają się społeczeństwem inwestorów – choć proces ten przebiega raczej ewolucyjnie niż rewolucyjnie. Z jednej strony rekordowy poziom aktywów finansowych pokazuje skalę kapitału zgromadzonego w gospodarstwach domowych, z drugiej struktura inwestycji wyraźnie wskazuje, że dla wielu osób kluczowe pozostaje bezpieczeństwo i kontrola ryzyka. Paradoks polega jednak na tym, że relatywnie rzadziej wybierane są aktywa uznawane w ekonomii za klasyczne „bezpieczne przystanie”, takie jak złoto. Obecnie obserwujemy naturalny etap przejściowy: rosnąca wartość oszczędności skłania Polaków do coraz bardziej świadomych decyzji dotyczących sposobu ich przechowywania i ochrony. To właśnie w tym momencie kształtują się długoterminowe strategie finansowe, które w kolejnych latach będą decydować o realnej sile nabywczej oraz stabilności majątku gospodarstw domowych – podsumowuje Grzegorz Nowakowski, ekspert firmy Tavex.

źródło: informacjebranzowe.pl

Najnowsze aktualności